Kluczowe przepisy w geodezji, które musisz znać

Świat geodezji i gospodarki nieruchomościami to przestrzeń, w której precyzja spotyka się z prawem. Każdy pomiar, każda mapa, każda decyzja o podziale działki czy ustaleniu granic musi opierać się na konkretnych przepisach. Bez nich nie byłoby ani ładu przestrzennego, ani bezpieczeństwa obrotu nieruchomościami.

W tym artykule przedstawiam najważniejsze akty prawne, które regulują pracę geodetów, rzeczoznawców majątkowych, zarządców nieruchomości oraz inwestorów.

Prawo geodezyjne i kartograficzne – fundament całej branży

To absolutna podstawa. Ustawa określa:

• zasady wykonywania prac geodezyjnych,
• obowiązki geodetów,
• funkcjonowanie państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (PZGiK),
• rodzaje map i dokumentów geodezyjnych,
• zasady zgłaszania prac i przekazywania wyników.
• To właśnie z tej ustawy wynika obowiązek zgłaszania prac do ośrodka, wykonywania operatów technicznych czy korzystania z państwowych układów współrzędnych.

Rozporządzenie w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych

To dokument, który mówi geodecie jak dokładnie ma wykonać pomiar. Reguluje m.in.:

• dopuszczalne dokładności,
• metody pomiarowe,
• zasady stabilizacji punktów,
• wymagania dotyczące mapy do celów projektowych,
• zasady pomiarów powykonawczych.

W praktyce to „instrukcja obsługi” nowoczesnej geodezji.

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

To najważniejszy akt prawny dla osób zajmujących się:

• podziałami nieruchomości,
• scaleniami i podziałami,
• wywłaszczeniami,
• wyceną nieruchomości,
• gospodarowaniem mieniem publicznym.

Reguluje m.in.:

• procedury podziałów działek,
• zasady ustalania opłat adiacenckich,
• zasady wyceny nieruchomości,
• zasady gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa i gmin.

Bez tej ustawy nie da się przeprowadzić żadnej inwestycji wymagającej zmiany struktury działek.

Kodeks cywilny – fundament obrotu nieruchomościami

Choć kojarzy się głównie z prawem prywatnym, w geodezji i nieruchomościach odgrywa ogromną rolę. Reguluje:

• własność i współwłasność,
• służebności (np. służebność drogi koniecznej),
• zasiedzenie,
• granice nieruchomości,
• użytkowanie wieczyste.

To właśnie KC określa, czym jest nieruchomość i jakie prawa można na niej ustanawiać.

Prawo budowlane – kluczowe dla inwestorów i projektantów

Prawo budowlane określa:

• zasady przygotowania inwestycji,
• wymagania dotyczące map do celów projektowych,
• obowiązki geodety na budowie,
• zasady inwentaryzacji powykonawczej,
• odpowiedzialność uczestników procesu budowlanego.

Bez zgodnej z prawem mapy projekt nie przejdzie przez urząd, a bez geodezyjnej inwentaryzacji obiekt nie zostanie odebrany.

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

To akt, który decyduje o tym, co można wybudować na danej działce. Reguluje:

• miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego (MPZP),
• decyzje o warunkach zabudowy (WZ),
• zasady ładu przestrzennego.

Dla geodety i inwestora to punkt wyjścia – zanim powstanie projekt, trzeba wiedzieć, co jest dopuszczalne.

Rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków (EGiB)

EGiB to „dowód osobisty” każdej nieruchomości. Rozporządzenie określa:

• jakie dane zawiera ewidencja,
• jak klasyfikować użytki i kontury,
• jak prowadzić mapę ewidencyjną,
• zasady aktualizacji danych.

To kluczowy dokument dla geodetów wykonujących modernizacje, podziały i ustalenia granic.

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Reguluje:

• zasady prowadzenia ksiąg wieczystych,
• rękojmię wiary publicznej KW,
• ustanawianie hipotek,
• wpisy praw do nieruchomości.

Bez KW nie ma bezpiecznego obrotu nieruchomościami.

Ustawa Prawo wodne – ważna przy inwestycjach w pobliżu cieków i zbiorników

Reguluje:

• pasy techniczne i ochronne,
• pozwolenia wodnoprawne,
• ingerencję w koryta rzek,
• zasady lokalizacji urządzeń wodnych.

Dla geodetów pracujących przy rzekach, wałach i melioracjach to kluczowy akt.

Podsumowanie

Geodezja i gospodarka nieruchomościami to dziedziny, które wymagają nie tylko wiedzy technicznej, ale również bardzo dobrej znajomości prawa. Najważniejsze akty, które każdy specjalista powinien znać, to:

• Prawo geodezyjne i kartograficzne
• Ustawa o gospodarce nieruchomościami
• Kodeks cywilny
• Prawo budowlane
• Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
• Rozporządzenie w sprawie EGiB
• Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
• Prawo wodne

To one tworzą ramy, w których porusza się cały rynek nieruchomości i geodezji.